Shtetet e Bashkuara nisin hetime të reja ndaj BE-së dhe partnerëve të tjerë tregtarë

2026-03-12 - 14:05

Hetimet janë një hap paraprak për vendosjen e tarifave të reja, pasi Gjykata e Lartë rrëzoi një pjesë të madhe të tarifave të mëparshme Shtetet e Bashkuara kanë nisur hetime të reja ndaj partnerëve tregtarë, përfshirë Bashkimin Europian, Japoninë dhe Korenë e Jugut, ndërsa Donald Trump kërkon të forcojë barrierën e tij tarifore pasi Gjykata e Lartë e SHBA-së rrëzoi një pjesë të madhe të tarifave të mëparshme. Zyra e Përfaqësuesit të Tregtisë së SHBA-së njoftoi hapjen e një hetimi për atë që e përshkroi si “kapacitet të tepërt dhe prodhim të lartë në sektorët e prodhimit” në një sërë vendesh. Ky veprim pritet të ndihmojë administratën Trump të rikthejë tarifat në nivelet që kishin përpara se gjykata më e lartë e vendit të vendoste muajin e kaluar se presidenti nuk mund të përdorte kompetencat emergjente për të vendosur tarifa. Megjithëse administrata reagoi menjëherë pas vendimit të gjykatës duke vendosur një tarifë të përgjithshme 10 për qind për pothuajse të gjithë partnerët tregtarë për të zëvendësuar tarifat që u shpallën të paligjshme nga gjyqtarët, kjo masë do të zgjasë vetëm 150 ditë. Shumë nga vendet e përfshira në hetimin e shpallur të mërkurën, përfshirë BE-në, Tajvanin, Zvicrën, Japoninë dhe Korenë e Jugut, kanë arritur marrëveshje tregtare me SHBA-në për të përcaktuar nivele specifike tarifash, të cilat shpesh janë më të larta se 10 për qind. Përfaqësuesi amerikan i tregtisë Jamieson Greer tha se synimi i tij ishte që hetimet e reja të përfundonin përpara skadimit të tarifave të përkohshme që janë aktualisht në fuqi. Ai theksoi se politika tregtare e presidentit mbetet e pandryshuar prej dekadash. Sipas tij, SHBA duhet të mbrojë vendet e punës amerikane dhe të sigurojë tregti të drejtë me partnerët tregtarë. “Mjetet mund të ndryshojnë”, tha Greer. Ai këmbënguli se partnerët tregtarë të SHBA-së kanë shprehur interes për të “ruajtur” marrëveshjet e fundit të arritura me administratën Trump dhe për t’iu përmbajtur atyre. Parlamenti Europian muajin e kaluar deklaroi se, pas vendimit të Gjykatës së Lartë amerikane, do të shtyjë ratifikimin e marrëveshjes tregtare me Uashingtonin. Blloku kishte rënë dakord të ulte tarifat për mallrat industriale amerikane dhe për disa produkte bujqësore deri në zero, në këmbim të një tarife të përgjithshme prej 15 për qind nga SHBA. Megjithatë, norma e re 10 për qind që zbaton SHBA vjen mbi tarifat ekzistuese, ndërsa norma e mëparshme 15 për qind përfshinte një pjesë të tarifave që ishin tashmë në fuqi. Trump shkaktoi gjithashtu tensione në marrëdhëniet transatlantike në fillim të këtij viti kur kërcënoi me vendosjen e tarifave ndaj disa vendeve europiane nëse ato nuk mbështesnin ambicien e tij për të marrë nën kontroll territorin danez të Groenlandës. I pyetur nëse hetimet e reja mund të rrisnin më tej tensionet tregtare mes SHBA-së dhe BE-së, Greer u përgjigj se Bashkimi Europian kishte bërë “pothuajse zero për qind” të asaj që ishte zotuar të bënte në marrëveshjen tregtare me SHBA-në. Ai shtoi se SHBA kishte zbatuar “shpejt” detyrimet e saj sipas të ashtuquajturës marrëveshje Turnberry të arritur mes dy palëve, ndërsa ndryshimet tarifore që duhet të bëjë BE-ja kishin mbetur “në pritje për shumë, shumë, shumë muaj”. “Europianët ranë dakord në marrëveshjen Turnberry që ne mund të zbatonim një nivel të caktuar tarifash ndaj tyre”, tha Greer. “Ne po përpiqemi të ruajmë vazhdimësinë. Kemi përshtatur tarifat tona në përputhje me këtë. Ende presim që Europa të zbatojë një pjesë të madhe të asaj që ka premtuar.” Përveç BE-së, vendet e përfshira në hetimin e ri përfshijnë Kinën, Singaporin, Zvicrën, Norvegjinë, Indonezinë, Malajzinë, Kamboxhian, Tajlandën, Korenë e Jugut, Vietnamin, Tajvanin, Bangladeshin, Meksikën, Japoninë dhe Indinë. Greer tha se zyra e tij do të nisë javën e ardhshme një hetim të dytë për praktikat e punës së detyruar, i cili do të përfshijë më shumë se 60 vende. Ai shtoi se Uashingtoni po planifikon gjithashtu hetime të tjera mbi tema si tregtia e shërbimeve dixhitale dhe çmimet e barnave, por nuk dha një afat se kur do të zhvillohen. Hetimet, të cilat përfshijnë edhe Kinën, vijnë ndërsa Greer dhe sekretari amerikan i Thesarit Scott Bessent përgatiten të zhvillojnë bisedime tregtare me homologët kinezë këtë fundjavë, përpara një takimi mes Trump dhe presidentit Xi Jinping në fund të këtij muaji. / FT