Nafta arrin 119 dollarë për fuçi, ndërsa çmimet e gazit rriten me 25% pas sulmeve në Katar dhe Iran

2026-03-19 - 10:21

Çmimet e naftës dhe gazit u rritën ndjeshëm të enjten, ndërsa sulmet ndaj infrastrukturës kryesore energjetike në Lindjen e Mesme shtuan frikën për një mungesë globale furnizimi. Katari njoftoi se sulmet me raketa nga Irani kanë dëmtuar një objekt kyç për eksportin e gazit të lëngshëm (LNG). Ky veprim erdhi pas paralajmërimeve të Teheranit për të goditur objekte energjetike në Katar, Arabinë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, në përgjigje të bombardimeve izraelite ndaj një impianti përpunimi gazi në Iran. Në tregjet ndërkombëtare, nafta Brent për dorëzim në maj u rrit me rreth 11%, duke arritur në 119.11 dollarë për fuçi, ndërsa nafta amerikane West Texas Intermediate (WTI) u rrit me 3%, në 99.29 dollarë për fuçi. Edhe çmimet e gazit u rritën ndjeshëm. Në Europë, çmimi në qendrën holandeze TTF u rrit me 24%, në 68.22 euro për megavat/orë, megjithëse më pas u zbut nga nivelet më të larta. Në SHBA, gazi natyror u rrit me 4.8%, në 3.21 dollarë për milion njësi termike britanike, ndërsa benzina për dorëzim në prill u rrit gjithashtu me 4.8%, duke arritur në 3.25 dollarë — niveli më i lartë në gati katër vite. Autoritetet e Katarit thanë se sulmet iraniane kanë shkaktuar “dëme të mëdha” në Ras Laffan Industrial City, objekti më i madh në botë për eksportin e LNG-së. Ekipet e emergjencës u dërguan për të shuar zjarret, ndërsa u konfirmua se nuk ka viktima dhe zjarri është vënë nën kontroll. Ministria e Jashtme e Katarit e dënoi sulmin si një “përshkallëzim të rrezikshëm” dhe një “shkelje flagrante të sovranitetit”, duke paralajmëruar për rreziqe ndaj sigurisë kombëtare dhe stabilitetit rajonal. Katari shtoi se rezervon të drejtën për t’u përgjigjur sipas ligjit ndërkombëtar. Ndërkohë, Arabia Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe janë vendosur në gatishmëri pas sulmit izraelit ndaj një impianti gazi në Iran. Katari kishte pezulluar më herët prodhimin e LNG-së, që më 2 mars, pas sulmeve me dronë iranianë ndaj Ras Laffan dhe Mesaieed. Vendi është eksportuesi i dytë më i madh në botë i LNG-së pas SHBA-së, duke përbërë pothuajse një të pestën e furnizimit global. Përshkallëzimi i sulmeve ndaj infrastrukturës energjetike në rajon rrezikon të thellojë krizën e furnizimit të shkaktuar nga konflikti me Iranin. Ndërkohë, qarkullimi i tankerëve në Ngushticën e Hormuzit — që përpunon rreth 20% të furnizimit global me naftë — është bllokuar në masë të madhe. Ekspertët paralajmërojnë për pasoja edhe më të rënda nëse konflikti zgjerohet. Këshilltari i lartë i energjisë në Gulf Oil, Tom Kloza, tha se tregjet mund të hyjnë në një skenar ku “gjithçka është e pasigurt” nëse sulmet shtrihen përtej Gjirit. Ai paralajmëroi se një sulm ndaj infrastrukturës energjetike jashtë rajonit, si në Europë apo SHBA, mund të çojë në një rritje ekstreme të çmimeve. Edhe Dan Pickering, themelues i Pickering Energy Partners, theksoi se situata po kalon nga një problem zinxhiri furnizimi në një problem real furnizimi. “Nëse ndikon aftësinë për të prodhuar naftë apo LNG dhe nuk mund të lëvizin të njëjtat volume, kjo është përshkallëzim,” tha ai./ CNBC