Hyn në fuqi tarifa globale 10 për qind e Donald Trump

2026-02-24 - 10:54

Presidenti i SHBA-së tha se do ta rriste tarifën globale në 15 për qind Donald Trump nisi zbatimin e një tarifë të re globale në nivelin 10 për qind, dhe jo 15 për qind siç ishte njoftuar gjatë fundjavës pas humbjes së tij në Gjykatën Supreme të SHBA-së sipas një njoftimi nga agjencia doganore amerikane. Vendimi i Trump për të zbatuar një taksë globale 10 për qind nga ora 12:01 e mesnatës së së martës, duke shtyrë hyrjen në fuqi të tarifës 15 për qind, vjen pas reagimeve të ashpra nga disa partnerë tregtarë të SHBA-së, përfshirë Bashkimin Europian dhe Mbretërinë e Bashkuar. Shtëpia e Bardhë sinjalizoi se Trump mbetet i përkushtuar për të vendosur një tarifë globale 15 për qind. Të premten, pasi Gjykata Supreme vendosi se tarifat gjithëpërfshirëse të vendosura nga Trump ndaj partnerëve tregtarë të SHBA-së mbi bazën e kompetencave emergjente ishin të paligjshme, presidenti veproi shpejt për t’i zëvendësuar ato duke përdorur një statut tjetër, me një tarifë të përkohshme globale prej 10 për qind për 150 ditë, duke filluar nga e marta. Megjithatë, të shtunën, në një postim në Truth Social, Trump deklaroi se po e rriste “menjëherë” tarifën globale në 15 për qind, një rritje që ende nuk është materializuar. Shtyrja e aplikimit të tarifës më të lartë mund të ofrojë një dritare mundësie për qeveritë dhe bizneset që të lobojnë për përjashtime dhe të sigurojnë trajtim preferencial nga Trump nën regjimin e ri. Administrata Trump ofroi përjashtime për një gamë të gjerë produktesh nga tarifa 10 për qind kur ajo u njoftua të premten, si dhe për shumë importe nga Kanadaja dhe Meksika. Tarifa e re globale ka shkaktuar reagime negative mes aleatëve europianë të Amerikës, të cilët kishin arritur marrëveshje tregtare preferenciale me Trump vitin e kaluar në këmbim të tarifave më të ulëta, dhe tani po shohin që përfitimet e këtyre marrëveshjeve po zbehen. Të hënën, pas bisedimeve gjatë fundjavës midis zyrtarëve të lartë amerikanë dhe britanikë, Downing Street la të kuptohej për masa të mundshme hakmarrëse, duke paralajmëruar se “çdo gjë është e mundur” nëse SHBA vendos tarifën 15 për qind. Ndërkohë, BE-ja po vonon ratifikimin e marrëveshjes tregtare me SHBA-në në përgjigje të planit për tarifën 15 për qind. Në një telefonatë të hënën në mbrëmje me Howard Lutnick, ministri japonez i tregtisë Ryosei Akazawa i kërkoi SHBA-së të sigurojë që çdo ndryshim në regjimin tarifor të mos rezultojë në një barrë më të rëndë për eksportet japoneze. Pas muajsh negociatash, të dy vendet arritën një marrëveshje në korrik sipas së cilës tarifat për eksportet automobilistike japoneze drejt SHBA-së u ulën nga 27.5 për qind në 15 për qind, në këmbim të 550 miliardë dollarëve financim dhe investime japoneze në infrastrukturën dhe industrinë amerikane. Tre projekte, që përfaqësojnë 36 miliardë dollarë kërkesa financimi, u njoftuan javën e kaluar dhe të tjera pritet të shpallen gjatë një vizite të planifikuar në Uashington nga kryeministrja Sanae Takaichi në mars. Tajvani, partneri i katërt më i madh tregtar i SHBA-së, deklaroi se po kërkon bisedime të reja me Uashingtonin për të parandaluar që një marrëveshje dypalëshe tregtare e nënshkruar më pak se dy javë më parë të rrezikohet nga tarifat e fundit dhe çdo taksë tjetër e ardhshme që administrata Trump mund të vendosë. Zëvendëskryeministrja Cheng Li-chiun tha se kabineti nuk do t’i kërkojë parlamentit të ratifikojë marrëveshjen tarifore të 12 shkurtit, e cila ul tarifat amerikane për eksportet tajvaneze në 15 për qind dhe i jep vendit statusin e “kombit më të favorizuar” në këmbim të hapjes së tregut për makinat dhe produktet e mishit amerikane, si dhe angazhimeve të mëdha për prokurime, derisa të marrë garanci nga Uashingtoni se marrëveshja do të ketë përparësi ndaj tarifave të reja. Qeveria gjithashtu do të shtyjë ratifikimin e një marrëveshjeje të arritur në janar që u jep eksporteve teknologjike tajvaneze kuota pa tarifa nën tarifat e ardhshme për çipat, në këmbim të 250 miliardë dollarëve investime. Teprica tregtare e Tajvanit me SHBA-në u rrit në 146.8 miliardë dollarë vitin e kaluar, e gjashta më e madhja ndër partnerët tregtarë të SHBA-së, e nxitur nga rritja e eksporteve të çipave për shkak të bumit të inteligjencës artificiale. Gjysmëpërçuesit dhe produktet e lidhura me to përbëjnë 76 për qind të eksporteve të Tajvanit drejt SHBA-së dhe mbeten pa tarifa. Megjithatë, tarifat e fundit i vendosin disa nga eksportet e tjera të ishullit, si makineritë e specializuara ose orkidetë, të cilat do të përfitonin nga trajtimi preferencial sipas marrëveshjes dypalëshe tregtare, në një pozitë më të pafavorshme krahasuar me konkurrentë si Koreja e Jugut dhe Holanda. / FT