FMN i bën thirrje Kinës të përgjysmojë subvencionet industriale

2026-02-19 - 11:13

Shqetësimet ndërkombëtare për ndikimin e politikave ekonomike të vendit janë rritur Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) i ka bërë thirrje Kinës të reduktojë ndjeshëm mbështetjen shtetërore për industrinë, ndërsa shqetësimet ndërkombëtare rriten për mbikapacitetin në ekonominë e dytë më të madhe në botë. FMN vlerëson se Kina shpenzon rreth 4 për qind të PBB-së për të subvencionuar kompanitë në sektorë kritikë dhe tha se kjo duhet të ulet me 2 pikë përqindjeje në afatin e mesëm. Politikat industriale të Kinës “po krijojnë efekte ndërkufitare dhe presione ndërkombëtare” dhe janë kombinuar me kërkesë të dobët të brendshme, duke e bërë Kinën “më të varur nga eksportet e prodhimit si burim rritjeje”, tha FMN. “Politika industriale ka mundësuar inovacion teknologjik në disa sektorë, por në tërësi ndikimi në ekonomi ka qenë negativ,” tha Sonali Jain-Chandra, shefe e misionit të FMN-së për Kinën dhe Azi-Paqësorin, duke theksuar “keq-alokimin e burimeve” dhe “shpenzimet e tepruara”. FMN më parë i kishte kërkuar Kinës të zvogëlonte politikat industriale, por nuk kishte dhënë një vlerësim se me sa duhej të reduktoheshin. Rekomandimet në raportin e FMN-së vijnë pasi Kina ka rritur eksportet e mallrave të prodhuara, përfshirë produkte me vlerë më të lartë si automjetet elektrike, gjë që ka nxitur tensione me Perëndimin për subvencionet. Teprica globale tregtare e Kinës në mallra kaloi 1 trilion dollarë vitin e kaluar. Liderë botërorë si Emmanuel Macron i Francës kanë kritikuar “çekuilibra të papërballueshëm” në tregti. FMN mirëpriti një nismë nga Pekini për të reduktuar “involution”, një term që Kina përdor për konkurrencën e tepruar në çmime, por tha se duhet të “qartësojë më tej strategjinë”. Politikëbërësit në Kinë po përballen me sfida si kërcënimi i deflacionit, besimi i dobët i konsumatorëve, papunësia e lartë e të rinjve dhe një ngadalësim i zgjatur i sektorit të pronave që nuk tregon shenja lehtësimi. Në vitin 2024, FMN i kërkoi Kinës të shpenzonte 5.5 për qind të PBB-së gjatë katër viteve për të luftuar ngadalësimin e sektorit të pronave, duke përfunduar banesat e papërfunduara dhe duke mbështetur daljen nga tregu të zhvilluesve të paqëndrueshëm. Në raportin e publikuar këtë javë, fondi kërkoi 5 për qind të PBB-së gjatë tre viteve nga qeveria qendrore. “Propozimi është në thelb i njëjtë,” tha Thomas Helbling, zëvendësdrejtor i FMN-së për Azi-Paqësorin, duke shtuar se pronat e papërfunduara dhe pasojat për besimin e investitorëve mbeten “elefanti në dhomë”. “Pasojat e bumit nuk janë adresuar,” tha ai. FMN gjithashtu i bëri thirrje Kinës të kalojë drejt një modeli rritjeje të udhëhequr nga konsumi. Ajo rekomandoi lehtësimin e kufizimeve për emigrantët e brendshëm në aksesin në mirëqenien sociale, kalimin drejt një sistemi tatimor më progresiv dhe rritjen e pensioneve. Në përgjigjen ndaj raportit të FMN-së, autoritetet kineze thanë se subvencionet industriale nuk janë aq të mëdha sa sugjerojnë vlerësimet. Zhang Zhengxin, drejtor ekzekutiv i FMN-së për Kinën, rol i propozuar nga vendi anëtar, tha se vendi “beson se vlerësimet për shkallën dhe ndikimin e politikës industriale të Kinës janë dukshëm të ekzagjeruara”. “Politikat industriale të Kinës janë të hapura dhe transparente, zbatohen njësoj për ndërmarrjet shtetërore, firmat private dhe entitetet me investime të huaja,” tha Zhang. / FT